مسجد چوبي نيشابور، ازشاهکارهای چوبی در معماری ایران

نویسنده : تحریریه سایت     نوشته شده در : 08 مهر 1396     بازدید : 765

دهکده چوبین نام محلی است که در 15 کیلومتری نیشابور و در یکی از روستاهای آن به نام محمدآباد آقازاده در استان خراسان رضوی ساخته شده است. این دهکدهٔ چوبی کم نمونه و بی همتا در ایران به وسیله مهندس حمید مجتهدی ساخته شده و یکی از دیدنی‌ها و تفرجگاه‌های نیشابور می‌باشد مسجد چوبي، كه نخستين و تنها مسجد چوبي دنياست، به عنوان محور و مركز فعاليت‌هاي «مجتمع فرهنگي، سياحتي، اقامتي دهكده چوبي نيشابور» واقع شده است. اين مجموعه، با وسعت حدود 10 هكتار شامل بخش‌هاي مختلفي از جمله موزه، رستوران، فروشگاه، آلاچيق، سوئيت و ازهمه مهمتر مسجدي چوبي است كه هر صاحب سليقه‌اي را مجذوب خود مي‌نمايد.

کشور ایران از دیرباز مهد تمدن و فرهنگ بوده و ایرانیان در تمامی نقاط دنیا بعنوان مردمان متمدن و فرهیخته شهره عام و خاص بوده اند. آثار برجای مانده از پیشینیان خود گواه این مدعاست. چنانچه در میان این آثار، نمونه های زیبایی از بناهای سنتی– اسلامی با پشتوانه فرهنگ سه هزار ساله این مرز و بوم و بهرهگیری از آموزه ها و اعتقادات مذهبی به چشم می خورد که قلب هر بیننده را مملو از عشق به وصال یار حقیقی و ذهنش را نزدیکتر به عالم معنا می نماید. مساجدی که در این قیاس میگنجد و در اوج هنر واقعی قرار دارند، کم نیستند ولی برخی از آنها به گونهای منحصر به فرد جلب توجه و نظر می کنند. مسجد چوبی که نخستین و تنها مسجد چوبی دنیاست، از همین دیدگاه به عنوان محور و مرکز فعالیتهای مجتمع فرهنگی، سیاحتی، اقامتی دهکده چوبی نیشابور واقع شده است. این مجموعه با وسعت حدود ۱۰هکتار شامل بخشهای مختلفی از جمله موزه، رستوران، فروشگاه، آلاچیق، سوئیت و ازهمه مهمتر مسجدی چوبی است که هر صاحب سلیقهای را مجذوب خود می نماید.
مسجد چوبی برای اولین بار در سال ۱۳۲۵ با دیوارهای کاهگلی و سقف چوبی، با وسعت فعلی و در همین مکان بنا شد و در سال ۱۳۷۸ پس از مخروبه شدن مسجد اولیه، مسجد فعلی با شکل و شمایل جدید و با شیوهای نوین در همان مکان احداث گشت. این مسجد اولین مسجد چوبی مقاوم در برابر زلزله در جهان و به وسعت دویست متر مربع و سقف آن به صورت شیروانی می باشد و دارای دو مناره هر کدام به ارتفاع ۱۳متر از سطح زمین و وزن تقریبی ۴تن می باشد و شکل ظاهری آن به صورت کشتیای است که گویی بطور وارونه روی زمین قرار گرفته است. در مجموع ۴۰تن چوب در بنای آن بکار برده شده و ساخت آن حدود دو سال به طول انجامیده است. ۳ درب ورود و خروج، و ۵ پنجره در ساختمان بنا وجود دارد. اسکلت آن از نوع سازههای مقاوم در برابر زلزله و با ماندگاری طولانی و به شیوه Twobyfour یا Double ساخته شده است و آبدارخانه این مسجد، دارای کابینتها، دیوارها و حتی سینی های چوبی است، کف و بخشی از دیوار آن به دلیل رعایت مسائل بهداشتی با کاشی و سرامیک پوشیده شده است. 
 
چوب های مختلفی از درختان مثمر و غیرمثمر هم در ساختمان و هم در تزئینات داخلی از قبیل کتیبه ها، محراب و ... به کار رفته است نظیر انواع کاج ها، اشن، سپیدار، گیلاس، گلابی، زبان گنجشک، گردو و توت. نورپردازی آن هارمونی ویژهای از رنگهای شاد است که به شب های آن محوطه، جلوه خاصی بخشیده است. 
 
● موزه و کتابخانه
ساختمانی دوطبقه در محوطه جنب مسجد به موزه و کتابخانه مجتمع اختصاص یافته است. این ساختمان نیز از چوب احداث شده و دارای دیوارههای دو جداره است. زیربنای کل دوطبقه آن ۱۲۰متر مربع می باشد که کاربری در نظر گرفته شده برای طبقه اول موزه، برای طبقه دوم کتابخانه می باشد. 
 
● رستوران
اسکلت به کار رفته تماماً از جنس چوب و شکل کلی آن به صورت هشت ضلعی و با دیوارههای مشبک ساخته شده است زیربنای کلی رستوران بالغ بر ۲۰۰مترمربع میباشد و به راحتی می تواند از ۱۳۰ تا ۱۴۰ نفر را در شرایط عادی درون خود جای دهد. 
 
● فروشگاهها
درون محوطه دهکده چوبی تعداد پنج باب فروشگاه به صورت شش ضلعی و با استفاده از اسکلتی چوبی همسان با سایر بناهای مجموعه، برخوردار است و تنها از طریق پوشش خارجی – که با دو خاک مختلف (سقف با خاک رس و دیوارهها با خاک معمولی) به صورت کاهگل نماکاری شده و ترکیب رنگی زیبایی به وجود آورده است متمایز گردیده اند. 
 
● آلاچیقها
درون باغ میوه محصوری جهت رفاه حال بازدید کنندگان تماماً از چوب و به صورت مشبک با سقفی شیبدار طراحی شده است. 
 
● نانوایی
دارای دو عدد تنور چوبسوز و به طریق سنتی به تهیه نان اقدام می نماید و وجه تمایز آن با سایر فروشگاه ها وجود دودکشی است که با پوشش کاهگلی و به شکل بانویی روستایی که طبقی نان بر سردارد به چشم می خورد. 
 
● سوئیتها
مانند سایر اماکن مجتمع، از اسکلتی چوبین و جهت تأمین امکانات رفاهی بازدیدکنندگان بنا گردیده است. 
 
مجتمع فرهنگی، سیاحتی و اقامتی دهکده چوبی نیشابور در جاده اسحاق آباد، ۵کیلومتر بعد از زیارتگاه فضلابن شاذان، روستای محمدآباد آقازاده واقع گردیده است. دهکده چوبین عنوانی است که به دلیل ویژگی بارز سازه های این مجموعه در استفاده کامل از چوب و ساخت ابنیه با روشی نوین و برخاسته از پیشینه تاریخی – فرهنگی و متناسب با امکانات و قابلیتهای اقلیمی و جغرافیایی منطقه به آن اطلاق گردیده است.

نظرات شما

تا این لحظه نظری ثبت نشده، شما اولین نفری باشید که نظر خود را ثبت می کنید



پیشنهاد می‌کنیم با ما همراه باشید در

پیشنهاد سفر

ناشناخته‌هایی که شما معرفی کرده‌اید

معرفی باشما



ثبت نام
به جمع ما در گزمک بپیوندید

تا حالا عضو گزمک نشده اید ؟ اطلاعات خود را وارد کنید .